اگر شما از يكي از اعضاي سالخورده در خانواده‌تان يا از يكي از دوستان سالخورده‌تان نگهداري مي‌كنيد، اين احتمال بسيار زياد است كه در برخي مواقع و جنبه‌ها با فردي مواجه باشيد كه خلق و خوي افسرده داشته باشد.انجمن آمريكايي روانشناسي سالخوردگان در گزارشي آورده است كه امروزه حدود 15 درصد از افراد بزرگسال بالاي 65 سال در ايالات متحده به بيماري افسردگي مبتلا هستند. به علاوه از اين 15 درصد بيماري كه تقريبا جمعيت 6 ميليون نفري را تشكيل مي‌دهند تنها 10 درصد امكانات درماني را دريافت مي‌كنند.

متاسفانه دلايل بسياري براي اين بي‌توجهي و غفلت وجود دارد.يكي از دلايل ابتدايي اين است كه پزشكان و متخصصان معمولا چيزي درباره احساسات و خلق و خوي بيماران نمي‌پرسند و علت آن اين است كه:

۱) براي پرسيدن اين قبيل سوالها احساس راحتي نمي‌كنند.
2) اغلب پزشكان احساس مي‌كنند كه وقت كافي براي بازكردن اين مبحث ندارند.
3) پزشكان احساس مي‌كنند كه بيمارشان نمي‌خواهد بشنود كه افسردگي مي‌تواند ريشه بسياري از مشكلات آنها باشد.

عوامل آغازگر افسردگي باليني :

• بيماري‌هاي بلندمدت

افسردگي باليني ممكن است در اثر بروز بيماري‌هاي طولاني مدت كه در اواخر عمر شايع مي‌شوند مانند ديابت، سكته، بيماري قلب، سرطان، بيماري‌هاي مزمن ريوي، آلزايمر، پاركينسون و آرتروز‌ آغاز شود.

• تغيير در شرايط زندگي

افسردگي همچنين در پي تغييراتي در شرايط زندگي مانند ابتلا به يك بيماري جديد، بستري شدن در بيمارستان، رفتن به خانه سالمندان و يا مرگ يكي از بستگان مورد علاقه فرد، بروز كند.

• بيماري‌هاي جسمي

افسردگي كه اغلب در افراد سالخورده بروز مي‌كند در نتيجه بيماري‌هاي جسمي است كه در واقع نشانه‌هاي افسردگي هستند.برخي از علايم شايع جسمي كه ممكن است نشان دهنده بروز افسردگي در فرد بزرگسال باشد عبارت هستنداز: درد مزمن، سردرد، خستگي، بي‌خوابي، ناراحتي‌هاي معده، آرتروز و كاهش وزن. اين كه شما به عنوان يك پرستار و مراقب اين علايم را به گوش پزشك برسانيد، بسيار حايز اهميت است.افسردگي كه بدون درمان رها شود نتايج بسيار جدي در پي دارد.افسردگي به طور يكنواخت علايم بسياري از بيماري‌هاي مزمن ناشي از بالا رفتن سن را تشديد كرده و توان كنترل آن را دشوارتر مي‌كند.به علاوه ممكن است شگفت انگيز به نظر برسد اگر بدانيد كه سالخوردگان مبتلا به افسردگي به مراتب بيشتر از جوانان افسرده اقدام به خودكشي مي‌كنند.

در زير يك تست ساده افسردگي براي افراد بالاي 65 سال ارايه شده كه درصد اين اختلال روحي را در افراد سالخورده اندازه‌گيري مي‌كند: - مناسبترين جواب را براي چگونگي احساستان در هفته گذشته انتخاب كنيد و فقط با بله يا خير جواب هر سوال را بدهيد.

1- آيا اساسا از زندگي‌تان راضي هستيد؟
2- ايا بسياري از فعاليت‌ها و علايق خودتان را از دست داده‌ايد؟
3- آيا احساس مي‌كنيد زندگي‌تان دچار خلاء شده است؟
4- آيا اغلب كسل و بي‌حوصله هستيد؟
5 - آيا در بيشتر مواقع در حالت روحي خوبي هستيد؟

۶- آيا مي‌ترسيد كه اتفاق بدي برايتان در حال وقوع باشد؟
7- آيا بيشتر مواقع احساس شادي مي‌كنيد؟
8- آيا اغلب احساس ناتواني مي‌كنيد؟
9- ايا به جاي خارج شدن از منزل و انجام فعاليت‌هاي جديد ترجيح مي‌دهيد در خانه بمانيد؟
10- آيا احساس مي‌كنيد كه بيشتر مواقع با حافظه‌تان دچار مشكل مي‌شويد؟

۱۱- آيا فكر مي‌كنيد زنده بودن در حال حاضر شگفت انگيز است؟
12- آيا نسبت به روش زندگي فعلي‌تان كاملا احساس بي‌ارزشي مي‌كنيد؟
13- آيا احساس مي‌كنيد كه سرشار از انرژي هستيد؟
14- آيا احساس مي‌كنيد كه وضعيت شما نااميد كننده است؟
15- آيا تصور مي‌كنيد كه اكثر مردم از شما بهتر هستند؟ پاسخ سوالات كه نشاندهنده افسردگي است در زير آمده است.

پاسخ‌هاي خود را با آنها مقايسه كنيد.اگر پاسخ شما مشابه است نمره 1 را به آن بدهيد و اگر شبيه نيست نمره‌اي براي آن در نظر نگيريد.

پاسخ سوالات:

۱- خير
2- بله
3- بله
4- بله
5- خير

۶- بله
7- خير
8- بله
9- بله
10- بله

۱۱- خير
12- بله
13-خير
14- بله
15- بله

نتيجه‌: اگر عدد بدست آمده از مجموع نمرات بالاي 5 است نشاندهنده وجود افسردگي است و بايد با متخصص در ميان گذاشته شود و عدد بالاي 10 نيز به اين معني است كه فرد تقريبا هميشه افسرده است.

منبع : سایت " اصفهان دکتر "