|
مراسم جشن سده در ايران امروز |
|
|
|
16 اسفند 1384 ساعت 10:50 |
|
صفحه 2 از 6
کرمانيان در هنگام برگزاری جشن سده میخوانند: "سد به سده، سی به گله پنجاه به نوروز، ها بله"
برگزاری جشن سده يا "سده سوزی" در روستاهای خراسان: خراسانیها در هنگام برگزاری اين جشن سرودهايی نيز میخوانند همچون: "آی سـده، سـده، ســده سد به غله، پنجه به نوروز" يعنی سد روز به غله و پنجاه روز به نوروز. و يا: سده در پشت دال بميرن غله دار يعنی سده در پشت دالان کمين کرده است، غله داران و محتکرانی که غله را احتکار کردهاند و گران میفروشند از غصه بميرند. سده در بيشتر روستاهای خراسان با کم و بيش اختلافی برگزار میگردد. در اين باره ابراهيم شکورزاده "عقايد و رسوم مردم خراسان"، بهروشنی اجرایِمراسمجشنسده را برايمان به يادگار گذاشتهاست. بر پايه اين نوشتهها، مردم روستاهای خراسان از خرد و کلان و از چند روز به فرا رسيدن جشن مانده به کوه و صحرا میروند و پشتههايی از خار و علوفه را با خود و يا بوسيله چهارپايانشان به روستا میآورند. غروب هنگام روز دهم بهمن ماه، مردم هر روستا و آبادی بر بام بلندترين بام خانهخود میروند و هيزمها را به شيوهی ويژهای روی هم چيده، زمانيکه خورشيد تابان در پس افق پنهان گشت و تاريکی سايه گسترد، بزرگ خانواده آتش به بوتهها میزند. همين که شعله آتش زبانه کشيد، فريادهای شادمانی از گلوی افراد خانواده بيرون میزند. شعلهها در فضای تاريک زبانه میکشد و باد آن را به هر سو میکشاند و به رقص در میآورد. جوانان نيز که پيش از آن هيزم و هيمه تدارک ديدهاند در جایجای دشت و صحرای روستا به افروختن آتش و در پی آن رقص و پايکوبی و دستافشانی میپردازند. در اين هنگام آنان به دور آتش میچرخند و میرقصند و میخوانند. گاهینيز شاخهی افروخته شعلهور و يا هيزمی را که در ميان تودهی هيمه درحال سوختن است برمیدارند و بهآسمان پرتاب میکنند. آنان همراه با پايکوبی و دست افشانی خود چنين میخوانند: ای سده، سده، سده سد به غله، پنجه به نوروز آی سده، سده، سده سد به غله، پنجه به نوروز زنون بی شو، چله به درشو زنون شو دار، به غم گرفتار سد به غله، پنجه به نوروز دخترون دِ خِنه، دِ فکر جئمه، نوروز بیيمه سد به غله، پنجه به نوروز دخترون به خنه بر شو منله آی سد به غله، پنجه به نوروز سد به غله، پنجه به نوروز سده در پشت دال، بميرن غله دار سده سدهی ما، ميشو د گله ما يعنی : سده سده سده سد روز به برداشت غله مانده و پنجاه روز به جشن نوروز آی سده سده سده . . .
|