تاريخچه شهر زنجان

تاريخ بناي شهر زنجان را با سلطنت اردشير بابكان دانسته اند و در آن زمان، آن را شهين، يعني منسوب به شاه مي ناميده اند. اين نام طي قرون و اعصار به زنگان و سپس به زنجان تبديل شده است. در قرون چهارم و پنجم هجري قمري، زنجان به علت داشتن چراگاههاي وسيع، مورد توجه قبيله هاي ترك نژاد قرار گرفت و قبيله هاي گوناگون ترك در زنجان و نواحي مختلف آن، به ويژه در چمن سلطانيه، مسكن گزيدند. در حمله مغول، شهر زنجان و آبادي هاي اطراف آن آسيب فراوان ديد. سپس ايلخانان مغول به اين شهر توجه فراوان نشان دادند، مخصوصاً سلطان محمد خدابنده در توسعه اين ناحيه كوشيد. اين شهر در سده هاي بعد نيز شاهد حوادث و رويدادهاي اجتماعي، سياسي و مذهبي نظير شورش علي محمد باب، مبارزات ملوك الطوايفي، نهضت مشروطيت، تاخت و تاز فئودالها، درگيري دموكرات هاي آذربايجان و .... بوده است.

مراکز تاريخي و باستاني

عمارت ذوالفقاري

مجموعه تاريخي عمارت ذوالفقاري، در مركز بافت قديمي شهر زنجان واقع شده است. اين مجموعه شامل ساختمان هاي اندروني و بيروني است و پيش از احداث خيابان ذوالفقاري از طريق شبكه ارتباطي, طبقه همكف و زيرزمين آن به همديگر راه داشت. اين عمارت كه از بناهاي تاريخي و با ارزش شهر زنجان است، به سبك بناهاي اواخر دوران قاجار ساخته شده است .

بناي تاريخي رختشوي خانه زنجان

اين بنا در مركز بافت تاريخي شهر و در محلي معروف به باباجامال چوقوري ( گودال باباجمال ) ساخته شده است و از طريق كوچه فرهنگ به خيابان سعدي زنجان كه به فاصله يكصدمتر، و از سمت غربي آن مي گذرد راه دارد درحال حاضر، اين اثر منحصر به فرد تاريخي به موزه باستان شناسي و مردم شناسي تبديل شده است و هر روز مورد بازديد مراجعه كنندگان قرار مي گيرد. دراين محل، لباس هاي محلي و سنتي مردم مناطق مختلف ايران، هنرهاي دستي و سنتي استان شامل چاروق، مليله دوزي، معرق، ساخته هاي چوبي، فرش گليم، چاقو، نمونه هايي از توليدات كارگاه هاي كاشي سنتي، آجر و سفال سلطانيه، اشياي تاريخي و يافته هاي باستاني و ميراث فرهنگي استان به معرض تماشاي عموم گذاشته شده است.

حصار شهر زنجان

قلعه زنجان از آثار دوران سلجوقي است كه در فتنه مغول قسمت اعظم آن تخريب شد. اين حصار در دوره صفوي مجدداً منطبق بر مسير ديوار قبلي بازسازي شده است. اندازه دور قلعه 4500 متر مي باشد. عرض حصار در پي آن، 250 سانتي متر و ارتفاع آن 8 متر بوده است. اين حصار با خشت هايي به ابعاد 10×50×50 سانتي متر و ماده گل ساخته شده است. قلعه زنجان از طريق 6 دروازه ورودي با روستاهاي حوزه نفوذ زنجان و شهرهاي هم جوار آن مرتبط بوده است.

قلعه شميران

در ناحيه طارم علياي زنجان واقع مي باشد و قدمت آن به دوره پيش از اسلام برمي گردد.

قلعه سانسير ( گور قلعه )

در قسمت طارم علياي زنجان واقع شده و به دوره ساساني و اسلامي تعلق دارد.

حمام قديمي قيصريه

اين حمام در بازار قيصريه زنجان قرار دارد و در دوره قاجاريه ساخته شده است.

حمام قديمي حاجي داداش

در شهر زنجان و در بازار ميوه فروشها قرار دارد و در دوره قاجاريه ساخته شده است.

پل مير بهاء الدين

اين پل بر روي رودخانه زنجان رود در دوره قاجاريه ساخته شده است.